Tomaszów Lubelski – miasto, w którym historia spotyka aktywny wypoczynek
Położone na falistych wzgórzach wschodniego Roztocza miasto liczy niespełna dwadzieścia tysięcy mieszkańców, a mimo to zachwyca różnorodnością atrakcji. Drewniane perły architektury sakralnej, ślady wielowiekowej wielokulturowości oraz rekreacja wśród lasów Puszczy Solskiej sprawiają, że Tomaszów Lubelski jest idealnym celem na weekendową wycieczkę.
Spacer śladami historii i drewnianego baroku
- Kościół pw. Zwiastowania NMP (1627) – najcenniejszy zabytek miasta. Drewniana, barokowa świątynia kryje manierystyczny ołtarz z cudownym obrazem Matki Boskiej Tomaszowskiej, barokową belkę tęczową i rokokowe konfesjonały.
- Cerkiew pw. św. Mikołaja Cudotwórcy – neorosyjsko‑bizantyjski budynek w centrum, słynny z kolorowej polichromii i ikonostasu charakterystycznego dla tradycji prawosławnej.
- „Czajnia” – ponad 400‑letnia drewniana altana herbaciana wzniesiona z okazji koronacji cara Mikołaja II; dziś ulubione miejsce zdjęć mieszkańców i turystów.
- Ławeczka dr Janusza Petera – pomnik‑ławeczka upamiętniająca lekarza i inicjatora Muzeum Regionalnego; przysiądź na chwilę, by – jak głosi legenda – nabrać zdrowia i szczęścia.
Miasto bitew wrześniowych
Tomaszów Lubelski wyrosło na gruntach Ordynacji Zamojskiej, a jego dzieje splatają się z burzliwą historią Polski. We wrześniu 1939 r. w okolicach miasta stoczono dwie jedne z największych bitew kampanii wrześniowej. Co roku, w trzecią niedzielę września, odbywa się widowiskowa rekonstrukcja tych wydarzeń: setki rekonstruktorów, pojazdy pancerne i huk armat przenoszą widzów w realia II wojny światowej.
Atrakcje na każdą pogodę
- Muzeum Regionalne im. dr J. Petera – gromadzi pamiątki z życia miasta i całego Roztocza.
- Izba Pamięci Terroru Komunistycznego – poruszająca ekspozycja w dawnym areszcie UB, poświęcona powojennej historii regionu.
- Park Miejski – zielone serce miasta z fontannami i amfiteatrem, latem tętni życiem podczas koncertów plenerowych.
- Siwa Dolina – kompleks leśny z wytyczonymi ścieżkami pieszymi i rowerowymi; zimą działa tu pętla narciarstwa biegowego.
- Bunkry Linii Mołotowa i Muzeum‑Miejsce Pamięci w Bełżcu – propozycje wycieczek dla miłośników militariów (odpowiednio 13 km i 9 km od centrum).
Aktywnie i na sportowo
Na terenie OSiR „Tomasovia” czeka pełnowymiarowy tor wrotkarski, nowoczesna kryta pływalnia, boiska oraz wypożyczalnia rowerów. Przez miasto przebiega także trasa Green Velo, dzięki czemu łatwo zaplanować całodniową wycieczkę po pagórkowatych lasach Roztocza.
Smaki Tomaszowa
- Pierożki tomaszowskie – małe drożdżowe pierogi z różnymi farszami, sprzedawane w lokalnych piekarniach.
- Kuchnia kresowa – warto spróbować barszczu ukraińskiego, hreczanki (kaszanki gryczanej) i miodów pitnych serwowanych w regionalnych karczmach.
Weekend w pigułce
Sobota
- Ranek: zwiedzanie Rynku, kościoła Zwiastowania NMP i cerkwi.
- Popołudnie: Muzeum Regionalne oraz Izba Pamięci.
- Wieczór: kolacja z kuchnią kresową w jednej z restauracji w centrum.
Niedziela
- Ranek: rowerowa wyprawa przez Siwą Dolinę do bunkrów Linii Mołotowa.
- Popołudnie: relaks na torze rolkarskim lub basenie OSiR.
- Wieczór: spacer po Parku Miejskim i zachód słońca nad sylwetkami miejskich świątyń.
Praktyczne wskazówki
- Dojazd: z Lublina ok. 110 km – droga ekspresowa S17 do Zamościa i dalej DW 850.
- Noclegi: pensjonaty i agroturystyki od 70 zł za noc; duża baza w centrum i na obrzeżach Roztocza.
- Wydarzenia: latem Dni Tomaszowa i liczne koncerty, we wrześniu rekonstrukcja bitew wrześniowych, zimą biegi narciarskie w Siwej Dolinie.
Dlaczego warto?
Tomaszów Lubelski łączy drewnianą architekturę sakralną, wielokulturową przeszłość, militarną historię oraz świetne warunki do aktywnego odpoczynku. Jeśli szukasz miejsca autentycznego, z życzliwymi ludźmi, pyszną regionalną kuchnią i trasami pośród dzikiej przyrody – dopisz to miasto do listy „must‑see” w Polsce. Do zobaczenia na Roztoczu!
